Köy göçüren uyarısı: Zehir pişirmekle gitmiyor

Yağışların artmasıyla doğada çoğalan mantarlara karşı uyarıda bulunan Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Acil Tıp ve Fitoterapi Uzmanı Prof. Dr. Türker Yardan, amanita phalloides olarak bilinen köy göçüren mantarının ölümcül zehirlenmelere yol açabileceğini söyledi.

Yardan’a göre zehirlenmenin ilk belirtileri, mantarın tüketilmesinden 6 ila 12 saat sonra bulantı, kusma ve ishal şeklinde görülebiliyor. İlerleyen aşamalarda kişi kendini daha iyi hissedebilse de karaciğer ve böbrek hasarı 3 ila 6 gün içinde belirginleşebiliyor.

Belirtilerin azalmasının zehirlenmenin geçtiği anlamına gelmediğini vurgulayan Yardan, mantar tüketimi sonrasında şüphe oluştuğunda belirtilerin ortaya çıkmasının beklenmemesi gerektiğini belirtti. Ağır vakalarda karaciğer yetmezliği gelişebildiğini, bazı hastalarda karaciğer naklinin gerekebildiğini kaydetti.

Yardan, sirkeli veya tuzlu suda bekletme, kaynatma, iyi pişirme ve güneşte kurutma yöntemlerinin zehirli maddeleri ortadan kaldırmadığını söyledi. Zehirli mantarların görünüş, koku ya da tat yoluyla güvenilir biçimde ayırt edilemeyeceğini; bazı türlerin alkolle tüketilmesinin çarpıntı, nefes darlığı ve baş dönmesine neden olabileceğini aktardı.

Doğadan toplanan mantarları yiyenlerin şikâyetleri olmasa da vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurması gerektiğini belirten Yardan, zehirlenme şüphesinde 112 Acil Çağrı Merkezi’nin aranmasını istedi. Tüketilen mantardan kalan örneğin teşhise yardımcı olabileceğini, aynı mantarı yiyen herkesin sağlık kontrolünden geçirilmesi gerektiğini söyledi.

Erken müdahalenin önemine dikkat çeken Yardan, doğada kendiliğinden yetişen mantarlar yerine denetimli üretimle elde edilen kültür mantarlarının tercih edilmesini önerdi. Mantar zehirlenmesinin basit bir gıda zehirlenmesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.